Renk gözlüğü

Renk gözlüğü

E-powermentRenk gözlüğü

Renk körlüğünde renklerin

Trafik ışığındaki gibi kırmızı, turuncu ve yeşille başlıyoruz. Bunların yerine kendi renklerini koy.

Renklerin

Renk kodu, # ve ardından 6 ya da 3 karakterdir; örneğin #1a2b3c ya da #abc.

Renklerin böyle görünüyor

Yaklaşık olarak: herkes biraz farklı görür, ekranın da etkiler.

  • Normal görüş

    Normal renk görüşüyle böyle görürsün.

    1. Renk 1#d7263d
    2. Renk 2#f4a300
    3. Renk 3#2e9e44
  • Protanopi

    Gözde kırmızı ışığı algılayan hücreler yok. Kırmızı ile yeşil zor ayırt edilir ve kırmızı daha koyu görünür.

    Yaklaşık her 100 erkekten 1'inde; kadınlarda çok daha az.

    1. Renk 1#5f583c
    2. Renk 2#bfa800
    3. Renk 3#a0903b

    Birbirine çok benzeyen renk yok.

  • Döteranopi

    Gözde yeşil ışığı algılayan hücreler yok. Kırmızı ile yeşil zor ayırt edilir.

    Yaklaşık her 100 erkekten 1'inde; kadınlarda çok daha az.

    1. Renk 1#8a7d37
    2. Renk 2#d2bb10
    3. Renk 3#93864b

    Birbirine çok benzeyenler: renk 1 ve 3.

  • Tritanopi

    Gözde mavi ışığı algılayan hücreler yok. Mavi ile yeşil birbirine benzer, sarı ile pembe de.

    Çok nadir.

    1. Renk 1#ed0031
    2. Renk 2#ff8e8b
    3. Renk 3#009a8a

    Birbirine çok benzeyen renk yok.

  • Akromatopsi

    Göz renk görmez, yalnızca açık ve koyuyu görür. Her şey gridir.

    Çok nadir.

    1. Renk 1#707070
    2. Renk 2#b4b4b4
    3. Renk 3#8a8a8a

    Birbirine çok benzeyen renk yok.

Yalnızca renkle anlatma

Renkleri farklı gören biri, yalnızca renkle gösterdiğin şeyi kaçırır. Bu yüzden bunu başka bir yolla da söyle:

  • Yanına bir kelime ekle. Bir erken uyarı planındaki gibi yeşil, turuncu ve kırmızıyla mı çalışıyorsun? O zaman hangi aşama olduğunu da yaz.
  • Bir şekil, bir işaret ya da bir desen de kullan; örneğin düz bir çizginin yanında kesik bir çizgi.
  • Açık ile koyu arasında yeterli fark olsun. Bunu şurada kontrol edersin:

Bu da bir WCAG şartı: başarı kriteri 1.4.1, düzey A. WCAG, erişilebilir web siteleri ve uygulamalar için uluslararası standarttır.

E-powerment’in Renk gözlüğü aracıyla yapıldı: e-powerment.nl/tr/araclar/kleurenbril/.

Nasıl çalışır

  1. Aracın üstünde bir adım seç: Renkler, Resim ya da Kontrast. Her adımdan başlayabilirsin.
  2. Renkler adımında: her rengi renk seçiciyle seç ya da #2e9e44 gibi renk kodunu yaz. Renklerin normal görüşle ve renk körlüğünün dört türünde nasıl göründüğünü yan yana görürsün; hangi renklerin birbirine çok benzediğini de.
  3. Resim adımında: örneğe bak ya da Kendi resmini seç düğmesine bas ve cihazından bir fotoğraf, broşür ya da ekran görüntüsü seç.
  4. Kontrast adımında: bir metin rengi ve bir arka plan seç. Kontrastı ve yeterli olup olmadığını görürsün. Çok mu az? O zaman ona benzeyen ve kontrastı yeterli olan bir metin rengi görürsün.
  5. Aracın üstündeki Yazdır ile kâğıda yalnızca o adımın sonucu çıkar. Ona bir iş arkadaşınla ya da bir tasarımcıyla bakabilirsin.

Renk körlüğünün dört türü

Gözünde kırmızı, yeşil ve mavi ışık için hücreler var. Bir tür çalışmazsa bazı renkleri birbirinden zor ayırt edersin. Yaklaşık her 100 erkekten 8'i ve her 200 kadından 1'i kırmızı ile yeşili daha zor ayırt eder. Bunların çoğunda, burada gördüğünden daha hafif bir tür vardır.

  • Protanopi. Gözde kırmızı ışığı algılayan hücreler yok. Kırmızı ile yeşil zor ayırt edilir ve kırmızı daha koyu görünür. Yaklaşık her 100 erkekten 1'inde görülür.
  • Döteranopi. Gözde yeşil ışığı algılayan hücreler yok. Bu durumda da kırmızı ile yeşil zor ayırt edilir. Yaklaşık her 100 erkekten 1'inde görülür.
  • Tritanopi. Gözde mavi ışığı algılayan hücreler yok. Mavi ile yeşil birbirine benzer, sarı ile pembe de.
  • Akromatopsi. Göz renk görmez, yalnızca açık ve koyuyu görür. Her şey gridir.

Tritanopi ve akromatopsi çok nadirdir: yaklaşık 30.000 ile 50.000 kişiden 1'inde görülür.

Bilmekte fayda var

  • Simülasyon gerçeği ancak yaklaşık olarak gösterir. Herkes biraz farklı görür; ekranın da etkiler: parlaklık, renk ayarları, gece modu.
  • Birçok kişide daha hafif bir tür vardır. Bu kişiler normal görüş ile simülasyon arasında bir şey görür.
  • Taklit etmesi en zor olan tritanopidir. O simülasyon en az kesin olanıdır.
  • ‘Birbirine çok benzemek’ bizim koyduğumuz bir sınır, resmî bir norm değil. Bu yüzden kendin de bak ve mümkünse renk körü birinden birlikte bakmasını iste.
  • Bir şeyi açıkça anlatmak için yalnızca renk yetmez. Bu bir WCAG şartıdır (başarı kriteri 1.4.1). Daha fazlası için: Algılanabilir: kimse bilgiyi kaçırmaz.

Kurallar kontrast için ne istiyor

Kontrast, metin ile arka plan arasındaki açıklık-koyuluk farkıdır. Sayı ne kadar yüksekse metin o kadar iyi öne çıkar. 1:1, hiç fark yok demektir. En yüksek değer 21:1: beyaz üstünde siyah. Kontrastla ilgili üç WCAG şartı var (daha fazlası için: WCAG nedir):

  • 1.4.3, düzey AA. Normal metnin kontrastı en az 4,5:1 olmalı. Büyük metninki en az 3:1.
  • 1.4.11, düzey AA. Bir şeyi görmek ya da kullanmak için gereken öğelerin yanındaki renge karşı kontrastı en az 3:1 olmalı. Örneğin bir form alanının çerçevesi, bir simge ya da bir grafikteki çizgi.
  • 1.4.6, düzey AAA. Normal metin en az 7:1, büyük metin en az 4,5:1.

AA düzeyi olağan normdur. AAA daha sıkıdır. Büyük metin, en az 18 punto ya da kalınsa en az 14 punto olan metindir. Ekranda bu yaklaşık 24 piksel, kalın metinde yaklaşık 18,5 pikseldir.

  • Yuvarlamıyoruz. Kontrast 4,499:1 ise 4,5:1 şartını karşılamaz. Bu yüzden ekrandaki sayı aşağı doğru kesilir: 4,49:1 görürsün.
  • Logolar ve yalnızca süs olan metinler bu şartları karşılamak zorunda değil. Devre dışı bir düğme de.
  • Metnin bir fotoğrafın ya da bir renk geçişinin üstünde mi? O zaman arka planın metin rengine en çok benzediği yeri kontrol et.
  • Burada saydam bir renk giremezsin. Rengi, altında kalanla birlikte ekranda gördüğün hâliyle kullan.

Nasıl hesaplıyoruz

Protanopi, döteranopi ve tritanopi için Machado, Oliveira ve Fernandes’in 2009 tarihli modelini kullanıyoruz. Chrome ve Edge de geliştirici araçlarında bu modeli kullanır. Akromatopside yalnızca parlaklık kalır; parlaklığı WCAG yöntemiyle hesaplıyoruz.

İki renk arasındaki farkı OKLab ile ölçüyoruz. OKLab, web siteleri için renk standardındaki (CSS) bir renk tanımlama yöntemidir. Fark 0,07'den küçükse iki renge ‘birbirine çok benziyor’ diyoruz. Siyah ile beyaz arasındaki fark 1'dir.

Kontrastı W3C formülüyle hesaplıyoruz. W3C, WCAG kurallarını hazırlayan kuruluştur. Sen de aşağıdaki gibi kendin hesaplayabilirsin.

Kontrastı kendin hesapla

  1. Renk kodunu 0 ile 255 arasında üç sayı olarak yaz: kırmızı, yeşil ve mavi. Her karakter çifti bir sayıdır. a’dan f’ye kadar harfler 10'dan 15'e kadar sayılardır. İlk karakteri 16 ile çarp ve ikinci karakteri ekle. #1a2b3c için kırmızı: 1 × 16 + 10 = 26.
  2. Her sayıyı 255'e böl. Sonuç 0,04045 ya da daha küçük mü? O zaman sonucu 12,92'ye böl. Daha büyük mü? 0,055 ekle, 1,055'e böl ve çıkan sayının 2,4'üncü kuvvetini al.
  3. Parlaklığı hesapla: 0,2126 × kırmızı + 0,7152 × yeşil + 0,0722 × mavi. 0 (siyah) ile 1 (beyaz) arasında bir sayı çıkar.
  4. Aynısını diğer renk için de yap.
  5. Kontrast şudur: en yüksek parlaklık artı 0,05, bölü en düşük parlaklık artı 0,05. Beyaz üstünde siyah için (1 + 0,05) / (0 + 0,05) = 21 çıkar, yani 21:1.

Renklerin ve resmin

Her şey tarayıcında olur. Resmin kendi cihazında okunur ve hiçbir yere gitmez. Hiçbir şey saklamıyoruz: sayfayı kapatırsan hepsi silinir.

Kaynaklar

28 ve 29 Eylül 2026'da okundu.

  • OyunDeneyim

    Engel parkuru

    Az görürken, elin titrerken, iyi okuyamazken ya da elinde yalnızca klavye varken bir web sitesini kullanmanın nasıl olduğunu kendin dene. Sonra web sitesini onarır ve yeniden denersin.

    Kimin için: Danışanınla

  • KontrolYazma yardımcısı

    Alt metin yardımcısı

    Bir görsel için iyi bir alt metin yaz. Birkaç soruyu yanıtla; öneriler ve kopyalayabileceğin bir taslak alırsın.

    Kimin için: Danışanınla

  • KontrolMetin kontrolü

    Sade dil kontrolü

    Hollandaca metninin kolay okunup okunmadığını kontrol et. Uzun cümleleri ve zor kelimeleri, yanlarında daha kolay bir kelimeyle görürsün.

    Kimin için: Danışanınla

Birlikte bir şey yapalım mı?

Bir fikrin varsa, bir şey eksikse ya da bir aracı ekibinle denemek istiyorsan bize mesaj gönder. Konuyu birkaç cümleyle anlat. Her şeyi okuyoruz ve bu seni hiçbir şeye bağlamaz.

Bize mesaj gönder [email protected]